Wat je mogelijk nog niet wist over de kerstbaby

Ik zette voor de gezelligheid een CD op, terwijl ik mijn dochtertje hielp met het bouwen van een prachtig Lego kunstwerk. We waren lekker aan het spelen, toen mijn aandacht opeens uitging naar de woorden die ik hoorde op de achtergrond:

“Je bent het mooiste wat ik ooit heb gekregen. Zo klein en volmaakt, in een kribbe gelegen. Zo’n onverwacht, zo’n ongedacht, zo’n onverdiend prachtig, mooi cadeau”

Elise Mannah zong door de speakers van mijn laptop deze woorden, en ineens voelde ik mijn hart warm worden en vulden mijn ogen zich met tranen. We leven weer in December, de maand waarin veel mensen hun hart verwarmen met lichtjes, lekker eten, gezelligheid, cadeautjes en soms ook met het kerstverhaal van baby Jezus in de stal. De perfecte tijd om een blog te schrijven over mijn gedachten rondom kerst en het kindje in de kribbe.

“Nostalgie”

Kerst is voor veel mensen een speciale tijd die een gevoel van nostalgie oproept. Mensen verlangen naar licht, naar iets dat hun hart verblijd. Ze willen samen zijn en zichzelf gezien en geliefd voelen. Al deze dingen komen samen in de kerstboodschap die elk jaar in de wereld wordt gedeeld: wees een beetje liever voor elkaar, doe iets goeds voor een ander. De wereld wordt met kerst geprobeerd een beetje magischer te maken, gevuld met lekker eten, cadeautjes, mooie glinsterende versieringen en lichtjes. Het geboorteverhaal van baby Jezus past heel goed bij de gevoelens die mensen willen ervaren in de kerstperiode, en daarom is het kerststalletje met vader Jozef, moeder Maria, baby Jezus, de herders en wijzen en de dieren nog steeds immens populair. Maar is het verhaal zoals we dat kennen en met onze kinderen delen ook het werkelijke verhaal? Of kunnen we ze daar nog meer over vertellen?

“De geschiedenis van het kerstverhaal”

De meeste mensen associëren de geboorte van Jezus met de huidige periode van advent en kerst. Het kerstfeest kent echter zijn oorsprong in de midwinterfeesten die door de volken rondom de Middellandse Zee werden gevierd. Deze feesten hadden niets te maken met het geboorteverhaal van Jezus, maar met de winterzonnewende. Traditiegetrouw werden op dit feest boze geesten verjaagd en werd het licht (de zonnegod) begroet. Oorspronkelijk was het kerstfeest dus geen Bijbels feest. Het hele christelijke kerstfeest komt in de Bijbel überhaupt niet voor, omdat de kerk pas een paar eeuwen later verzonnen heeft de geboorte van Jezus te vieren in de Decembermaand.

Hoewel er verschillende visies bestaan op de periode waarin Jezus écht geboren zou zijn, is wel duidelijk dat dit niet in de koude, donkere Decembermaand heeft plaatsgevonden. Er zijn goede aanwijzingen te vinden dat Hij mogelijk geboren is tijdens één van de feesten die in de Bijbel wél worden genoemd: het Loofhuttenfeest (jaarlijks in September/Oktober). Het ons bekende kerstverhaal kent verder details die in de realiteit zeer waarschijnlijk heel anders waren. Jezus is mogelijk niet in een stal geboren, maar in een loofhut, en Hij werd dan wellicht niet in een voerbak te slapen gelegd, maar in een broodbak. De wijzen uit het Oosten kwamen waarschijnlijk niet in de nacht van Jezus’ geboorte, maar pas véél later. De os en de ezel zijn ook pas later toegevoegd aan het verhaal.

“Jodenhaat en boze geesten wegjagen”

Het lichtjesfeest van de Germaanse volken werd ‘gekerstend’ (verchristelijkt) in een tijd waarin de kerk zich ernstig schuldig maakte aan Jodenhaat. Alle in de Bijbel genoemde feesten werden met het Joodse volk in verband gebracht en moesten dan ook worden aangepast of in tijd worden verplaatst. Het zonnewendefeest was het perfecte feest om een christelijk kerstfeest van te maken, Jezus was immers het ware Licht van de wereld. Het gedenken van de geboorte van Jezus kwam in de plaats van de herdenking van de zonnegod, maar toch bleven veel andere gebruiken van het oorspronkelijke midwinterfeest bestaan: de kerstboom en de kerstballen bijvoorbeeld. Kerstballen werden vroeger ingezet om vervloekingen, boze geesten en ongeluk af te weren. Tegenwoordig is dit natuurlijk niet meer het geval en worden de kerstbomen vooral in huis gehaald voor de gezellige sfeer die het oproept.

“Feesten in de Bijbel”

Onder christenen bestaat veel verschil van mening over de vraag of het geoorloofd is om de geboorte van Jezus te gedenken tijdens een feest met een dubieuze geschiedenis. Ik vind dat vooral een persoonlijke zaak tussen een mens en God. In mijn eigen wandel met God ben ik met het studeren op de oorsprong van het kerstfeest mijn plezier verloren in het vieren ervan. In plaats ervan begon ik mij te interesseren voor de feesten die wél in de Bijbel worden genoemd, waaronder het eerdergenoemde Loofhuttenfeest. Ik raakte onder de indruk van de fantastische symboliek die in deze feesten verscholen ligt en hoe deze symboliek verwijst naar het geschenk van Gods Zoon aan de wereld en wat dit geschenk voor ons betekent. Het zijn feesten waarover ik vroeger bar weinig heb gehoord in mijn christelijke opvoeding, maar waar ik erg van onder de indruk ben geraakt.

Zo zijn we er als gezin toe gekomen om de traditioneel christelijke feesten zoals ik ze in mijn jeugd kende los te laten en onze focus meer te leggen op de beleving van de feesten die in de Bijbel worden beschreven. Ik vind het fantastisch om mijn dochter te vertellen over de diepe symboliek die ik in deze feesten ontdekt heb, en zij vindt het fantastisch om erover te horen. Ik ervaar enorme vreugde in het me verdiepen in de kaders die God Zelf ooit heeft gecreëerd, kaders waarmee Hij indrukwekkende geheimen over Zijn karakter en plannen met ons deelt. Kaders die ons ook ontzettend veel vertellen over het geschenk van Gods kleine baby aan de wereld, en alles wat deze baby voor ons betekent heeft en nog zal gaan betekenen. Zo’n prachtig, mooi cadeau!

“Meer studiemateriaal”

Ik grijp de Decembermaand nog steeds aan als een kans om mensen over de geboorte van Jezus te vertellen, het ware Licht van de wereld. Maar ik grijp de kans nu eveneens aan om te vertellen welke feesten mijn gezin en ik graag vieren, en waarom ik daar zo van onder de indruk ben. Dit jaar heb ik een aantal verslagen geschreven over hoe ik de najaarsfeesten uit de Bijbel voor het eerst echt heb gevierd. Wil je meer studiemateriaal, of zou je mijn persoonlijke belevingen graag willen lezen? Ik deel ze graag met je! Neem dan contact met mij op via het contactformulier op mijn website. Ik kan je ook helpen aan materiaal om je kinderen meer te vertellen over deze bijzondere feesten.

Liefs, Lianne

PS: De CD van Elise Mannah die ik samen met mijn dochtertje luisterde vind je hier

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.